İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Neden Panik Atak Sırasında Nefes Darlığı Çekeriz?

Panik atak, Psikoloji Biliminde panik bozukluk olarak değerlendirilen bir rahatsızlık türüdür. Panik atak hali yaşayan insanlarda bir çok semptomun yanında en belirgin olan ve yaşayan insanların en çok yakındıkları belirtilerden birisi de nefes darlığıdır. Peki, Neden Panik Atak Sırasında Nefes Darlığı Çekeriz?

Panik atak halleri içerisinde olan insanlar genelde beklenmedik bir anda (mutlaka bir tetikleyici veya farkında varmadığınız bir nokta vardır) meydana gelen bu durum karşısında bazı tepkiler verirler. Bu tepkilerden en sık olanlarından biri de nefes darlığı hissi ve devamından gelen hiperventilasyon (anormal derin ve hızlı soluk alma hali) gibi insana korkunç bir huzursuzluk yaşatan fiziksel hale dahi girebilen semptomlardır.

Nefes darlığını deneyimlemeniz sizin için çok rahatsızlık verici bir durum olabilir. Ciğerlerinize hava gitmediğini düşünüp, oksijenin boğazınızdan geçmediğini dahi düşünen insanlar ile karşılaştım. Çoğu insan bu durumda boğulacağı veya bayılacağı hissine kapılır. Bu düşüncelere saplanıp kalmak sadece kaygı halinizi arttırır. Başka bir işe yaramaz.

Şimdi eğer böyle bir nefes darlığı hali içerisindeyseniz ve sık sık bunu yaşıyorsanız önce bir doktora görünmelisiniz. Tıp alanında uzman hekimler yaptıkları tetkikler neticesinde astım, kalp problemleri gibi çeşitli konularda sağlıklı olduğunuzu ve herhangi bir sorun olmadığını söylerlerse o vakit durumun psikolojik olma olasılığı çok yüksektir. Bunun yanı sıra panik atak halinde olan insanların nefes darlığı hissini yaşaması çok da sık rastlanan bir durumdur. Dediğim gibi neredeyse çoğu vakada görülür.

Neden Panik Atak Nefes Darlığı Yapar?

Panik atak halinde olan insan çoğunlukla bilinçli hareket edemez. Klişe örneklerden olan köpek örneği ile gidelim. Bir köpek sizi kovaladığında endişe duyarsınız ve kalp atışınız hızlanır, nefes alış verişiniz hızlanır. Bu vücudunuzun korku haline verdiği tepki ve yaşantıyı dengeleme çabasıdır.

Panik atak halinde de olan budur. O anda Panik Atak Krizi yaşarken bilinçli bir halde olmadığınız için çoğu zaman normal bir halde akciğerleri doldurarak nefes almak yerine kısa kısa ve hızlı bir şekilde nefes alıp verirsiniz. Hiperventilasyon denilen bu hal kanınızdaki karbondioksit seviyesinin azalmasına neden olur. Haliyle karbondioksit azalınca vücudunuz tepki vermeye başlayacaktır ve karıncalanma, uyuşma, göğüs ağrısı, bel ağrısı, ağız kuruluğu gibi bir çok belirti ortaya çıkacaktır. Hiperventilasyonun ayrıca bayılma, baş dönmesi, kafa karışıklığına neden olduğu durumlarda nadir de olsa vardır.

Panik Atak Nefes Darlığı Tedavisi Nasıl Olur?

Değerli okurlar, biliyorum bu durum çok zor ve hiçbir insanın yaşamak istemeyeceği bir durumdur. Ben belki özel hayatıma girecek ama bu hali üniversite yıllarımda 2 yıl yaşadım. Dalga geçen insanlar dahi oluyordu etrafımda öğrenim gördüğüm alan ve konu üzerinde panik durumları yaşadığım için. Bunlar her insanın yaşayabileceği ve özellikle içinde bulunduğumuz çağda bence çok da anormal olmayan durumlardır. Öncelikle bunun farkına varalım.

Şimdi, nefes darlığı yaşadığınızı hissettiğiniz an yapabileceğiniz en değerli şey bunun sadece bir his olduğunun farkına varmaktır. Yaşam hisler üzerinde insanı var eder. Ben o kadar nefes alış verişini hızlandırdığımı hatırlıyorumki bir seferinde hastanedeyken kalp ritmini ölçen cihazdan çıkan ses tüm hastaneyi endişelendirmişti.

Başıma doktor ve hemşireler toplanıp, yüzlerini ciddi bir hale soktuklarında endişem iyice artmıştı. Merak etmeyin, bayılma veya ölme olmadı 🙂 Bedeniniz yaşamda kalmanız üzerine gereken her şeyi fazlasıyla yapıyor. 5 dk sonra yüzümü yıkamak için lavaboya gittiğimde soluk ve morarmış yüzümü gördüm. Ölü insanlar gibi. Daha sonra doktorlar hiçbir şeyim olmadığını şaşkınlıkla söylediklerinde ben de biliyorum diye cevap vermiştim.

panik atak nefes egzersizleri
panik atak nefes egzersiz

Bu durumda yapılması gereken en iyi şey düşünce akışımıza odaklanmaktır. Panik halini doğuran düşüncelere, hislere odaklanmaktır. Yaşantımızı farkedip özümüzü konumlandırdığımız çevrenin yapısını tekrar gözden geçirmeliyiz. Karşılaştığım insanların yüzde 90’lık kısmı istemediği şeyleri yaşadığı ve bunların istemediği şeyler olduğunu kendine kabul ettiremediği, bu hisle yüzleşemediği için panik atak halini yaşayan insanlardı.

Yaşamak istemediğiniz şeylere yaşamak istemediğiniz şeyleri yaşamanız neden oluyor. Bu yüzden yaşadıklarımıza ve yaşamak istediklerimize odaklanmadıkca rahatça nefes almamız her tarafı gür ağaçlarla dolu bir ormanın içinde olsak dahi mümkün olamayacaktır. Çünkü siz memnun olmadığınız müddetçe nerede olduğunuzun pek bir önemi yoktur.

Bununla birlikte nefes egzersizleri yapmak ve nefesinizi hissederek meditasyon evrelerini sezinlemek size çok fayda sağlayabilir.

Aşağıda Nefes Darlığı İçin Nefes Egzersizi hakkında bazı yönergeler yer alıyor.

Derin nefes alma, normal nefes alma düzeninize dönmenize yardımcı olabilir ve ayrıca rahatlatıcı bir etkiye sahip olabilir. Nefes alışınızı tekrar düzene sokmak için şu temel yönergeleri izleyin:

  • Nefesinize ve nasıl değiştiğine dikkat edin. Nefesi bedeninize alan veren, oksijeni kontrol eden sizsiniz. Yaşam sizin. Bunu unutmayın. Evet, unutuyorsunuz. Farkında olmadığınız için olabilir mi bu yaşadıklarınız?
  • Ellerinizi göğüs kafesine yerleştirin. Şimdi burnunuzdan yavaşça nefes alın ve göğüs kafenizi hava ile doldurun. Göğüs kafesinin nasıl kasıldığını hissedin ve burundan yavaşça nefes verin.
  • Nefes alırken 10’a, nefes verirken 10’a kadar sayarak birkaç nefes tekrarlayın. Her nefeste yüzünüzdeki, boynunuzdaki ve omuzlarınızdaki gerilimi gevşetmeye çalışın.
  • Ellerinizi karnınızın üstüne koyun. Diyaframdan nefes. Derin, pürüzsüz nefesinizle kalın. Derin bir nefes alın ve karnınızı hava ile doldurun. Nefes alırken göbeğinizin ellerinize nasıl yükseldiğine ve nefes verirken göbeğinizin omurgaya nasıl girdiğine dikkat edin. Birkaç nefes için tekrarlayın.
nefes almak panik atak
nefes almak

Bu şekilde nefesinizi hissetmek için uygulayacağınız egzersizleri günde 5-10 dk ayırarak uygulamak size fayda sağlayacaktır. Sabah uyandığınızda veya uyumadan önce rahatlamak için de bu egzersizleri uygulayabilirsiniz. Nefesi kontrol etmek, panik atak halini kontrol etmektir.  Kontrollü nefes alarak, nefes darlığı da dahil olmak üzere bir sonraki panik atak halini yönetebilirsiniz.

Profesyonel Yardım İstemek

Tüm bu evrelerden geçerken insanın desteğe ihtiyacı olabilir ve bu konuda bir uzmandan destek alma ihtiyacı hissedebilir. Bazı insanlar bu hali kendi başlarına atlatabilirken bazıları psikolojik destek arayışına girebilir bu gayet doğaldır. Kendi baş etme becerilerinizi geliştirmenin yanı sıra, panik ataklarınızla ilgili olarak psikolog, psikolojik danışmanlar ile düzenli etkileşim halinde olabilirsiniz. 

Kaynaklar:

  1. Meuret AE, Ritz T. Hyperventilation in panic disorder and asthma: empirical evidence and clinical strategiesInt J Psychophysiol. 2010;78(1):68-79. doi:10.1016/j.ijpsycho.2010.05.006

İlk yorum yapan siz olun

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir